

ആത്മാവിഷ്കാരത്തിന്റെ അനശ്വരത – ഒടുവിലത്തെ പ്രേമം (നിരൂപണപഠനം)
പ്രപഞ്ചശക്തിയുടെ മഹാവിസ്ഫോടനഫലമെന്നോണം സൃഷ്ടി മുതൽ കല്പാന്തംവരെ ഭൂമിയൊരു പ്രണയഗോളമായി രൂപവത്കരിക്കപ്പെടുന്നു. സർവ്വചരാചരങ്ങളും ഓരോ ഋതുവിലും സ്നേഹത്തെ എടുത്തണിയുന്നവരാകുന്നു. പൂവും പുഴുവും, സൂര്യനും ചന്ദ്രനും കാറ്റും ഇലകളും പോലും പ്രണയത്തിന്റെ പങ്കാളികളായി മാറുന്നു. കവിഭാവനകളുടെ ഉന്മാദമായ വിഷയമായി പ്രണയം ( പ്രേമം) ഉടലെടുത്തിട്ട് നൂറ്റാണ്ടുകൾ കഴിഞ്ഞിരിക്കുന്നു. ഓരോ ഋതുഭേദങ്ങളും പ്രണയത്തിന്റെ പുതിയ ഭാവങ്ങളുമായി പുനർജ്ജനിക്കുന്നു.
കവിതകൾ, ചെറുകഥകൾ, നോവലുകൾ കവിഞ്ഞൊഴുകി ആസ്വാദകവൃന്ദത്തിന്റെ സ്നേഹോഷ്മളമായ ഹൃദയാടിത്തട്ടിലേക്ക് പ്രണയം പരന്നൊഴുകിക്കൊണ്ടിരുന്നു.
” ഒടുവിലത്തെ പ്രേമം ” പ്രണയമാനങ്ങളിൽ….”
ഒടുവിലത്തെ പ്രേമം അഥവാ ഒരു ആത്മസ്നേഹപദ്ധതി.
സമകാലിക നോവലുകളുടെ പ്രമേയങ്ങളെ പരിശോധനാവിധേയമാക്കുമ്പോൾ അവയെല്ലാം ആത്മസ്നേഹം അഥവാ അവനവനോടുള്ള സ്നേഹമെന്നുള്ള
നൂതന ചിന്താപദ്ധതിയുടെ രൂപരേഖ കൂടിയാണെന്ന് തിരിച്ചറിയുവാൻ സാധിക്കും. സ്വാർത്ഥത എന്നതിലുപരി അതിനൊരു മനഃശാസ്ത്രപരമായ മാനം വന്നു ചേർന്നതായി വീക്ഷിക്കുവാൻ സാധിക്കും. “ദിവ്യ അനു അന്തിക്കാട് ” എഴുതിയ
” ഒടുവിലത്തെ പ്രേമം” മുന്നോട്ടുവെയ്ക്കുന്ന തത്വവും പ്രണയത്തിന്റെ ഭാഗമായി മാറുന്ന സ്വയംസ്നേഹത്തെ തന്നെയാണ്.
‘ഒടുവിലത്തെ പ്രേമം’ കഥാപാത്രവിസ്താരത്തിൽ പരിമിതമായൊരു നോവൽ സങ്കേതമാണ്. വളരെ കുറച്ച് കഥാപാത്രങ്ങളിലൂടെയാണ് നോവൽ അവതരിപ്പിക്കപ്പെടുന്നത്.
കഥാപാത്രവിശകലനം
രേണുക
” ഒടുവിലത്തെ പ്രേമം ” പ്രധാനകഥാപാത്രമായ രേണുകയിലൂടെയാണ് എഴുത്തുകാരി ആവിഷ്കരിച്ചിരിക്കുന്നത്. രേണുക വിവാഹിതയാണ്, അമ്മയാണ്. ഭർത്താവിന്റെ ആക്ഷേപങ്ങളും ഉപദ്രവങ്ങളും ദിനേനയെന്നോണം ഏറ്റുവാങ്ങി തന്നിലെ സ്ത്രീത്വം പാഴായി ഒടുങ്ങിയേക്കുമെന്ന് ഭയപ്പെടുന്ന, നിരന്തരമായി സ്നേഹത്തിനുവേണ്ടി മോഹിക്കുന്ന ഒരു സ്ത്രീ. ബാല്യവും കൗമാരവും ഏല്പിച്ച മുറിവുകളെ സ്വയം ഊതിയുണക്കുവാൻ ശ്രമിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന ഒരുവൾ. അതിൽ പരാജയപ്പെട്ടു പോകുമ്പോഴും ആത്മഹത്യയുടെ തച്ചുടയ്ക്കപ്പെടലുകളിൽ നിന്നും ജീവിതത്തെ മുറുകേപ്പിടിക്കുന്നവൾ.
രേണുകയുടെ ജീവിതത്തിൽ സംഭവിച്ച അവിചാരിതവും അവിസ്മരണീയവുമായ പ്രണയഗാഥ കൂടിയാണ് ഈ നോവൽ.
മനു
രേണുകയുടെ ആദ്യത്തെ കാമുകൻ. അവിവാഹിതൻ. മൂന്ന് സ്ത്രീകൾ തന്റെ ജീവിതത്തിൽ വന്നുപോയിട്ടുണ്ടെങ്കിലും പ്രണയം ജീവിതത്തിന്റെ അനിവാര്യതയാണെന്നുള്ള ബോധത്തോടെ രേണുകയെ തന്റെ കാമുകിയായി പ്രതിഷ്ഠിക്കുന്നയാൾ. പ്രണയത്തിന്റെ അനിർവചനീയമായ കാല്പനികതകളിലെല്ലാം അഭിരമിക്കുന്ന കഥാപാത്രം. പുസ്തകം, കവിതകൾ, ചലച്ചിത്രം, സ്പോർട്സ്, രാഷ്ട്രീയം തുടങ്ങി എന്തിനേയും കുറിച്ച് വാതോരാതെ സംസാരിക്കുവാൻ പ്രാപ്തനായ ഒരാൾ. രേണുകയിലേക്ക് അയാൾ പ്രവേശിക്കുന്നത് ഒരു വിവാഹിതയായ സ്ത്രീയോടുള്ള വെറുമൊരു മോഹത്തിനാൽ മാത്രമല്ല. ആത്മസ്നേഹമെന്ന തത്വത്തിനോടുള്ള അഭിനിവേശത്തിനാൽക്കൂടിയാണ്.
ആനന്ദ്
അവിചാരിതമായി ഒരു കാശി യാത്രയിൽ രേണുകയെ പരിചയപ്പെടുന്ന സ്നേഹരാഹിത്യത്തിന്റെ കുരുക്ക് കഴുത്തിൽ മുറുകുന്നവളാണ് അവളെന്നു മനസ്സിലാക്കി തന്നോട് ചേർത്തു പിടിക്കുവാൻ ശ്രമിക്കുന്ന കഥാപാത്രം. അയാൾ ഒരു പ്രണയപരാജയത്തിന്റെ വേവുകൾ അനുഭവിച്ചറിയുന്നവൻ കൂടിയാണ്. പൊള്ളുന്നവന് തീയുടെ ചൂട് അറിയാമെന്നതുവണ്ണം അയാൾ രേണുകയുടെ ഒടുവിലത്തെ പ്രേമത്തിന്റെ അവകാശിയാകുന്നു.
ഇതിവൃത്തം
വിവാഹിതയും അമ്മയുമായ രേണുകയെന്ന സ്ത്രീയുടെ ജീവിതത്തിൽ അവിചാരിതമായി കടന്നുവരുന്ന ഒരു പ്രണയം. ദാമ്പത്യജീവിതത്തിന്റെ കയ്പ്പുകൾക്കിടയിൽ അത് അവളുടെ സമാധാനം ആകുന്നു. മുപ്പത്തിയാറുകളിൽ വൃദ്ധയായിപ്പോയവൾ പ്രണയത്തിനാൽ പുനർജ്ജനിക്കുന്നു. എന്നാൽ വിധി അവൾക്ക് കാത്തുവെച്ചത്, സ്നേഹരാഹിത്യത്തിന്റെയും അവഗണനയുടെയും പടുകുഴി തന്നെയായിരുന്നു. ഇതാവാം തന്റെ നിയതിയെന്നു കരുതുമ്പോഴും പ്രണയമില്ലാകാലത്തിലേക്ക് മനസ്സില്ലാമനസ്സോടെ അവൾ സഞ്ചരിക്കുവാൻ തയ്യാറെടുക്കുകയും, കാശിയിലേക്കുള്ള ആ യാത്രയുടെ മധ്യത്തിൽ ആനന്ദ് അവളുടെ ജീവിതത്തിന്റെ കൂട്ടാവുകയും ഒടുവിലത്തെ പ്രേമമായി അയാളെ പ്രഖ്യാപിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ഒടുവിലത്തെ പ്രേമം സ്നേഹരാഹിത്യമെന്ന രോഗത്തെ പ്രണയജലത്തിനാൽ ശുശ്രൂഷിക്കുന്ന നോവലാകുന്നു.
പ്രേമം ഒരു ആനന്ദതത്വമെന്നുള്ള നിലയിൽ
ഫ്രോയിഡിയൻ മനഃശാസ്ത്ര സമീപനത്തിൽ മനുഷ്യഭാഗധേയം നിർണ്ണയിക്കുന്ന മൂന്ന് മനോമണ്ഡലങ്ങളെക്കുറിച്ച് വിശദമാക്കുന്നുണ്ട്. ഇദ്ദ്, ഈഗോ, സൂപ്പർ ഈഗോ എന്നിവ. ഇതിൽ ഇദ്ദ് – ന്റെ ആനന്ദതത്വത്തിൽ നിന്നും ആരംഭിച്ചു കൊണ്ട് ഈഗോ യുടെ യാഥാർത്ഥ്യ വഴികളിലൂടെ സൂപ്പർ ഈഗോ യുടെ ധാർമ്മിക തത്വത്തിലേക്ക് നീങ്ങുന്ന കഥാപാത്ര മനോവിചാരങ്ങളിലൂടെ ” ഒടുവിലത്തെ പ്രണയം ” പഠനവിധേയമാക്കാവുന്നതാണ്.
” ജീവിതത്തിന്റെ തിക്തതകളിൽ നിന്നുള്ള താത്കാലികവിമുക്തിയാണ് കലയിലൂടെ കലാകാരൻ സാധ്യമാക്കുന്നത് ”
എന്നതാണ് ഫ്രോയിഡിയൻ മനഃശ്ശാസ്ത്ര നിരൂപണത്തിന്റെ സൂഷ്മതലം. എഴുത്തുകാരിയുടെ ആത്മാവിഷ്കാരമാകണമെന്നില്ല ഒരു ഫിക്ഷൻ എന്നുള്ള വാദം പൂർണ്ണമായി മാറ്റിനിർത്തിയാലും ഫ്രോയിഡിയൻ സമീപനത്തെ ഇതിലെ പ്രധാനകഥാപാത്രമായ രേണുകയിലേക്ക് സംയോജിപ്പിച്ചു വ്യാഖ്യാനിക്കുവാൻ സാധിക്കുന്നതാണ്. കലാസിദ്ധാന്തങ്ങളെ കലാകാരൻ എന്നുള്ള ചട്ടക്കൂട്ടിൽ നിന്നും കഥാപാത്രങ്ങളിലേക്കുകൂടി വികസിപ്പിച്ചുകൊണ്ടുള്ള നിരീക്ഷണത്തിനും ഒരു സാധ്യതയുള്ളതിനാൽ ഇത്തരത്തിൽ ഈ സമീപനം സ്വീകരിക്കാവുന്നതാണ്.
” ഒടുവിലത്തെ പ്രേമത്തി”- ലെ മുഖ്യകഥാപാത്രമായ രേണുക അസന്തുഷ്ടമായ ഒരു വൈവാഹികജീവിതത്തിന്റെ ഇരയാണ്. സ്ത്രീയും പുരുഷനും അടുത്ത തലമുറയുടെ സൃഷ്ടിയുടെ വക്താക്കൾ മാത്രമായിമാറുകയും ഒരു കൂരയ്ക്കുകീഴിൽ ചേർച്ചയേതുമില്ലാതെ പരസ്പരം പൊരുതുകയും ചെയ്യുന്ന ഒരു യുദ്ധമായി വിവാഹമെന്നുള്ള സ്ഥാപനം മാറുകയും ചെയ്യുന്ന സാഹചര്യത്തിൽ ശൈഥില്യമാകുന്ന കുടുംബപശ്ചാത്തലം കുട്ടികൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ളവരെ നിഷേധാത്മകമായി മാത്രമേ ബാധിക്കുകയുള്ളു. അവിടെ നിന്നും രേണുക യെന്നുള്ള സ്ത്രീ തന്റെ സ്വത്വബോധത്തെ തിരിച്ചറിയുകയും അസ്തിത്വബോധത്തിൽ ഊന്നി നിന്നുകൊണ്ട് മാനസികാരോഗ്യത്തെ പരിഗണിക്കേണ്ടതിന്റെ പ്രാധാന്യത്തെ തിരിച്ചറിയുകകൂടിയാണ് ചെയ്യുന്നത്. ജീവിതത്തോട് വ്യഗ്രത കാണിക്കുന്ന ഒരു മനുഷ്യന്റെ സ്വാഭാവികപ്രതികരണം കൂടെയായി അവർ മാറുന്ന സന്ദര്ഭങ്ങളും നോവലിൽ ആവിഷ്കരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
ഇടയ്ക്കെങ്കിലും സ്വയം കണ്ണാടിയിൽ നോക്കി സമാധാനിപ്പിച്ചു. സ്വയം കെട്ടിപ്പിടിച്ചു. എനിക്കുതന്നെ സത്യം ചെയ്തുകൊടുത്തു, ഇനിയുമെന്ത് വേദന അനുഭവിച്ചാലും ജീവിതം പാതിവഴിയിൽ അവസാനിപ്പിച്ചു പോകില്ലെന്ന്. ആയിടയ്ക്കാണ് ജോലിക്കുപോവുക എന്ന ഏറ്റവും വലിയ തീരുമാനത്തിലേക്കു ഞാനെത്തിച്ചേർന്നത്. ( page: 15)
എത്ര വേദനയിലും ജീവിതത്തെ കെട്ടിപ്പടുക്കുവാൻ ശ്രമിക്കുന്ന രേണുകയുടെ സ്വത്വബോധത്തിന്റെ ആദ്യത്തെ ചവിട്ടുപടിയായിരുന്നു സാമ്പത്തിക സ്വാതന്ത്ര്യം എന്നുള്ളത്. ഭർത്താവ് എതിർക്കുമ്പോഴും പുതിയ കുടുംബപ്രശ്നങ്ങളുടെ ഹേതുവായി അത് മാറുമ്പോഴും അവർ തന്റെ തീരുമാനത്തെ സധൈര്യം നേരിടുന്നുണ്ട്. ആത്മഹത്യ ചെയ്യുകയില്ലെന്നും ഏതു കഠിനമായ വേദനയിലും ജീവിതത്തിൽ ഒരു മിന്നാമിനുങ്ങുവെളിച്ചത്തിന്റെ പ്രതീക്ഷ തേടുന്നവളാണ് രേണുക.
ഒരുപാട് ദൂരം നടന്നു ക്ഷീണിച്ച അവസ്ഥയിൽനിന്നും ജോലിയിലേക്കു കയറിയതും വർഷങ്ങൾ പിറകോട്ടു നടന്ന് ജീവിതം കുറച്ചു കൂടി ചെറുപ്പമായി തോന്നിച്ചു. പരാതികളും കുറ്റപ്പെടുത്തലുകളും വലിയ തോതിൽ ബാധിക്കാതായിത്തുടങ്ങി. (Page: 16)
ഈ നോവലിലെ സ്ത്രീസ്വാതന്ത്ര്യപ്രഖ്യാപനത്തിന്റെ ആദ്യത്തെ വസ്തുതാപരമായ നിരീക്ഷണമായി മുകളിൽ നൽകിയ സന്ദര്ഭത്തെ വിശകലനം ചെയ്യാം. ഭർത്തൃമതിയെന്നും മാതാവെന്നും കുടുംബം അതിന്റെ നാലുചുവരുകൾക്കുള്ളിൽ നിരന്തരമായി വിധേയപ്പെടുവാൻ നിർബന്ധിക്കുമ്പോഴും താനൊരു വ്യക്തിയാണെന്നുള്ള ആത്മബോധത്തിന്റെയും സ്വാതന്ത്ര്യം തന്റെ അവകാശം ആണെന്നുള്ള ഉറച്ച വിശ്വാസത്തിന്റെയും വേരുറവകളെക്കൂടി
” ഒടുവിലത്തെ പ്രേമം” പരിശോധനാവിധേയമാക്കുന്നു.
വീണ്ടും ഫ്രോയിഡിയൻ നിരൂപണരീതിയിലേക്കു സംയോജിപ്പിക്കുമ്പോൾ
ഒരു കൃതിയിൽ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന രോഗവും രോഗലക്ഷണങ്ങളും കണ്ടെത്തുന്നുവെന്നുള്ള ആക്ഷേപരൂപമായ നിരൂപണമനഃശ്ശാസ്ത്ര പദ്ധതിയെന്നുള്ള തലത്തെ മുൻനിർത്തി വീക്ഷിച്ചാൽപോലും രോഗത്തിനുള്ളിൽ രോഗപ്രതിവിധിയും കല്പിക്കുവാൻ കഴിവുള്ള കഥാപാത്രപരകായത്തിലേക്ക് എഴുത്തുകാരി കടക്കുമ്പോൾ അവിടെ രോഗം ഒരു തെറ്റല്ല എന്നുള്ള തരം വിശകലനസാധ്യതയും വന്നു ഭവിക്കുന്നുണ്ട്.
തന്റെ മാനസികാരോഗ്യത്തെ പരിഗണിക്കുന്ന രേണുക, തന്റെ പ്രശ്നം തിരിച്ചറിയുകയും അതിനുള്ള പ്രതിവിധികളെ കണ്ടെത്തുവാൻ തുടങ്ങുകയും ചെയ്യുന്നുണ്ട്. അവളുടെ തൊഴിൽ കണ്ടെത്തലും അതിൽ നിന്നുമുള്ള സ്വസ്ഥതയും ഇതിനു ഉദാഹരണമാണ്. സ്നേഹരാഹിത്യമാണ് തന്റെ പ്രശ്നമെന്ന് രേണുക തിരിച്ചറിയുന്നത് അവളിലേക്ക് സ്നേഹത്തിന്റെ അവിചാരിതമായ ഒഴുക്ക് സംഭവിക്കുമ്പോൾ തന്നെയാകാം.
രേണുകയുടെ ബാല്യമോ കൗമാരമോ യൗവ്വനമോ നോവലിൽ പൂർണ്ണമായും അനാവരണം ചെയ്യുന്നില്ലയെങ്കിൽകൂടിയും
“അച്ഛനെ നഷ്ടപ്പെട്ട കുഞ്ഞ് “, “ചിതലരിക്കുന്ന ജീവിതം ” തുടങ്ങിയ ബിംബങ്ങളും താൻ പ്രണയത്തിലായിരിക്കുന്ന പുരുഷൻ തന്റെ വീടാണെന്നുള്ള അവളുടെ ആവർത്തനഭാഷണങ്ങളും ബാല്യവും കൗമാരവും യൗവ്വനവും നൽകിയ / നൽകിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്ന മുറിവുകളുടെ പ്രതീകങ്ങൾ ആകുകയും അത്തരം മുറിവിലേക്കുള്ള സ്നേഹത്തിന്റെ നൈസർഗ്ഗികമരുന്നാണവൾ തേടുന്നതെന്നും വ്യക്തമാകുന്നു. ബാല്യ- കൗമാര നോവുകൾ കൊണ്ടു നെയ്തെടുത്തൊരു സ്ത്രീയുടെ അപകർഷതാബോധത്തെ സ്നേഹരാഹിത്യത്തെ ഇല്ലായ്മ ചെയ്തുകൊണ്ട് അവളുടെ സ്വത്വബോധത്തെ അഭിമാനപൂർവ്വം നിലനിർത്തുവാൻ കഴിയുന്നതരം പ്രണയത്തിന്റെ അന്വേഷണങ്ങളാണ് നോവലിലുടനീളം രേണുകയെന്നുള്ള കഥാപാത്രത്തിലൂടെ സംഭവിക്കുന്നത്.
ദാമ്പത്യം ഒരു സമൂഹനിർമ്മിത ചട്ടക്കൂട്.
രേണുക കടന്നുപോകുന്നത് അസന്തുഷ്ടമായ ദാമ്പത്യജീവിതപശ്ചാത്തലത്തിലൂടെയാണ്. ദാമ്പത്യം ഒരു സമൂഹനിർമ്മിത ചട്ടക്കൂട് ആയതിനാൽ തന്നെ, അതിനകത്തു സംഭവിക്കുന്ന നീതി നിഷേധങ്ങൾ പോലും ഹിതകരമാകുകയും, സ്വാഭാവികവത്കരിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്യുന്നു.
അതിന്റെ ചട്ടക്കൂടുകൾക്ക് പുറത്തുനിൽക്കുന്ന പ്രണയബന്ധം ലിംഗഭേദങ്ങൾക്കധീതമായി മാനസികാരോഗ്യത്തെ സംരക്ഷിക്കുന്ന അവസ്ഥ സംജാതമായാൽ കൂടിയും അത് അവിഹിതങ്ങളുടെ ഗണത്തിലാണ് സമൂഹം ഉൾക്കൊള്ളിക്കുക.
അവിഹിതമെന്ന് സമൂഹം മുദ്ര കുത്തിയിരിക്കുന്ന ബന്ധങ്ങളുടെ മഹത്വവത്കരണമല്ല ഈ നോവൽ പ്രധാനമായും മുന്നോട്ട് വെയ്ക്കുന്നത്, അനുഭവിക്കുന്ന മൃഗീയത ഹിതവും അവകാശങ്ങളായ സ്നേഹവും പരിഗണനയും അവിഹിതവുമാകുന്ന കപട സദാചാരനയങ്ങൾക്ക് എതിരെയുള്ള പ്രതിഷേധം കൂടിയാണ് ” ഒടുവിലത്തെ പ്രേമം ” ചർച്ച ചെയ്യുന്നത്.
ഭർത്താവിന്റെ പീഡനം മൂലം ആത്മഹത്യ ചെയ്യുന്ന സ്ത്രീകളുടെ എണ്ണം നാൾക്കുനാൾ വർധിച്ചു വരുന്ന സമൂഹത്തിലും മരണം ഹിതവും ജീവിച്ചിരിക്കാനുള്ള കാരണം അവിഹിതവുമാകുന്ന അവസ്ഥാവിശേഷം ട്രാജിക് തന്നെയാണ്. സ്നേഹം, വിശ്വാസം, ഇതൊക്കെ നിർവചിക്കപ്പെടേണ്ടത് ഒരു സ്ത്രീയും പുരുഷനും പരസ്പരം സ്വാതന്ത്ര്യബോധത്തോടെ ആഹ്ലാദകരമായി ജീവിതം നയിക്കുന്ന ഇടങ്ങളിൽ മാത്രമാണ്.
പരസ്പരം പൊരുത്തമില്ലാതെ രണ്ടു മനുഷ്യർ സമൂഹത്തിന്റെ ജീർണ്ണിച്ച വ്യവസ്ഥിതികൾക്കുള്ളിൽ ഞെരുങ്ങി ജീവിക്കേണ്ടി വരുന്നൊരു അവസ്ഥയിൽ നിന്നുമുണ്ടാകുന്ന പ്രത്യാഘാതങ്ങളുടെ ഇരകളാകുന്നത് കുട്ടികൾ കൂടിയായിരിക്കും. ഒരു തകർന്ന കുടുംബത്തിന്റെ അടരുകൾ കുഞ്ഞുങ്ങളുടെ ബാല്യത്തിലേക്ക് പടരാതിരിക്കുവാൻ അവരുടെ മാതാപിതാക്കളായിരിക്കുന്നവർ കൂടുതൽ ശ്രദ്ധിക്കേണ്ടതുണ്ട്.
നിരന്തരമായി ആക്ഷേപങ്ങളും ഉപദ്രവങ്ങളും ഏറ്റുവാങ്ങിയിരുന്ന കഥാപാത്രമായ രേണുക അവളുടെ ജീവിതത്തിലുണ്ടാകുന്ന പ്രണയത്തിന് ശേഷം വിവരിക്കുന്ന ഒരു സന്ദർഭം ഇങ്ങനെയാണ്.
ഞാനും ഭർത്താവും തമ്മിൽ പിണക്കങ്ങളോ വഴക്കുകളോ ഇല്ലാതായിത്തുടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. വഴക്കുകളിൽനിന്ന് വഴിമാറി വീട് നിശബ്ദമായിത്തുടങ്ങിയിരുന്നു. ഒരു ദിവസം ഭർത്താവ് ശബ്ദമുയർത്താതെ ആദ്യമായി വളരെ മൃദുവായി എന്നോട് സംസാരിച്ചു. ( page :41)
വീട് നിശബ്ദമായെന്നും രണ്ടുപേരും പരസ്പരസമ്മതത്തോടെ പിരിയുവാൻ തയ്യാറെടുക്കുന്നതും അവരുടെ പക്വതയാർന്ന മനസ്സിലാക്കലിന്റെ തീരുമാനമെന്നുള്ള നിലയിൽ തന്നെ വായിച്ചെടുക്കാം. നിശബ്ദതയാണ് പൊട്ടിചിതറലുകളേക്കാൾ കുട്ടികളുടെ മാനസികാരോഗ്യത്തിനു നല്ലതെന്ന് കണ്ടെത്തുവാൻ സാധിക്കുമ്പോൾ സ്നേഹത്തിന്റെ അവകാശങ്ങൾ ഖണ്ഡിക്കപ്പെടുന്നില്ല. ബാല്യകാലമുറിവുകൾ ഇല്ലാതിരിക്കൽ തന്നെയാണ് അടിസ്ഥാനസ്നേഹാവകാശം.
ഇവിടെ ലിംഗഭേദവർഗ്ഗീകരണങ്ങൾക്ക് ബാധകമാകാത്ത മനുഷ്യർ അവരുടെ ആത്മാവിന്റെ സംതൃപ്തിയ്ക്ക്, മാനസികാരോഗ്യത്തിലേക്ക്, സ്വയം ആഹ്ലാദിപ്പിക്കുന്ന സംഗതികളിലേക്ക് തന്റെ ശ്രദ്ധയെ തിരിച്ചുവിടുകയും ജീവിച്ചിരിക്കുന്നതിന്റെ കല ആസ്വദിക്കുകയുമാണ്. അത്തരത്തിൽ ഈ നോവൽ മുന്നോട്ട് വെയ്ക്കുന്ന സംഗതി പ്രണയമാണ്.
ജീവിതം അതിന്റെ ആത്മാവിനെ തൊട്ടതുപോലെ ഞാൻ സന്തോഷിച്ചു. വിഭവസമൃദ്ധമായ സദ്യപോലെയല്ല, ഒരു നേരത്തെ അന്നത്തിന് വകയില്ലാതിരുന്നിടത്തു നിന്ന് മൂന്നുനേരവും ഉപ്പിട്ട കഞ്ഞിവെള്ളം കിട്ടുന്ന ഒരുതരം സന്തോഷമില്ലേ. ജീവൻ നിലനിൽക്കാൻ പാകത്തിന് ഊർജ്ജം കിട്ടുന്ന കഞ്ഞിവെള്ളം അതിന്റെ മൂല്യത്തോടെ ഞാൻ കുടിച്ചു. (Page: 18)
ഈ നോവൽ സന്ദർഭം ഉദാഹരണം.
അതോടൊപ്പം തന്നെ സ്ത്രീയുടെ ശരീരത്തെ പ്രകൃതിയുമായി ബന്ധപ്പെടുത്തുന്ന വീക്ഷണവും നോവൽ മുന്നോട്ട് വെയ്ക്കുന്നുണ്ട്.
വേരില്ലാത്ത മരം കണക്കേ വരൾച്ച ബാധിച്ച ഒരുവൾ.
വിത്ത് വിതച്ചിട്ടും നനച്ചിട്ടും വിളയാത്ത ഭൂമി കണക്കേ വരണ്ടതും അടർന്നതുമായ ശരീരമുള്ളവൾ.
ഇത്തരം ബിംബങ്ങളും ഉപമകളും പ്രേമത്തിന് മുൻപ് / ശേഷം എന്ന് വിഭജിക്കപ്പെടുന്നുണ്ട്.
രേണുകയെന്നുള്ള കഥാപാത്രത്തെ എഴുത്തുകാരി പോർട്രൈറ്റ് ചെയ്തിരിക്കുന്നത് അവർ സ്നേഹത്തിന്റെ ഒരു ചെറുതരിയെങ്കിലും ബന്ധങ്ങളിൽ കണ്ടെത്തുന്ന സ്ത്രീകളുടെ പ്രതിനിധിയായിട്ടാണ്. തനിക്കു നേരെ നീളുന്ന കരതലത്തിൽ സ്നേഹത്തിന്റെ ചെറുകണികപോലും അവർ ശ്വസിക്കുന്നുണ്ട്. അതിനൊരു ഉദാഹരണമാണ്.
അസന്തുഷ്ടത മാത്രം പ്രകടിപ്പിക്കുന്ന ഭർത്താവിന്റെ ലൈംഗികചോദനയെ അവൾ വിവരിക്കുന്ന സന്ദർഭം. “ഇരുട്ട് വീണാൽ സ്നേഹം നിറയുന്നു.” എന്നുള്ള വാചകത്തിനാലാണ്. അതൊരു വിരോധാഭാസമാണെന്ന് സ്വയം ബോധ്യമുള്ളപ്പോഴും അതിനേയും സ്നേഹം കൊണ്ടു വിവക്ഷിക്കുവാനുള്ള ബോധപൂർവ്വമോ അല്ലാത്തതോ ആയിട്ടുള്ള ത്വരയെ സ്നേഹത്തിനോടുള്ള അഭിനിവേശത്തിന്റെ ഉന്നതതലമായി നിർവചിക്കുവാൻ കഴിയുന്നു. സ്നേഹരാഹിത്യങ്ങൾ പ്രതീക്ഷകൾ അസ്തമിപ്പിക്കും എന്നുള്ള ബോധ്യം തന്നെയുമാകാം.
ബന്ധങ്ങളെ , അഥവാ അതൊരല്പം വക്രിച്ചിരുന്നാൽപോലും സമൂഹത്തിന്റെചട്ടക്കൂടുകൾ ഹിതമെന്ന് നൽകിയത് ആണെങ്കിൽ നേർരേഖയിലൂടെ മാത്രം അതിനെ വീക്ഷിക്കുകയെന്നുള്ള സങ്കല്പങ്ങൾക്കധീതമായി അടിമയും ഉടമയും തമ്മിലുള്ള ബന്ധമൊരിക്കലും സ്നേഹത്തിന്റേതല്ലയെന്നും സ്നേഹത്തിന്റേത് ആവുകയില്ലയെന്നുമുള്ള സാമാന്യബോധത്തിലൂന്നി നിന്നുകൊണ്ട് വായനക്കാരിൽ ഒരു കഥാർസിസ് നടത്തുവാൻ ” ഒടുവിലത്തെ പ്രേമം ” പര്യാപ്തമാണ്.
പ്രേമമാണ് വിഷയമെന്നതിനാൽമാത്രം പൈങ്കിളിവത്കരിക്കുകയോ കാല്പനികത വെറുമൊരു ഭോഷ്കാണെന്ന് വിധിപ്രഖ്യാപിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നത് ഉത്തമമല്ല. ഹിതമല്ലാത്ത വിഷം മരുന്നായി വർത്തിക്കുന്നതുപോലെ നിതാന്തമായി ജീവിതത്തെ നയിക്കുന്ന ഒന്നായി പ്രണയം മാറുന്നുവെന്നുള്ള അവസ്ഥാവിശേഷംകൂടി ഇതിനുണ്ട്. ജീവിച്ചിരിക്കാൻ കാരണമാകുന്നൊരു അമൃത് തന്നെയാകുന്നു അത്.
അസന്ദിഗ്ദ്ധമായി തുടരുന്ന പ്രേമം.
പ്രപഞ്ചമാകെ ഇനിയുമിനിയും പൊള്ളിയടർന്നു പുനർജ്ജനിക്കുമ്പോഴും പ്രേമം അസന്ദിഗ്ദ്ധമായി തുടരുക തന്നെ ചെയ്യും. തന്റെയുള്ളിലെ പ്രണയത്തിന്റെ നിർവചനം പൂർണ്ണമാകാതെ ആദ്യപ്രണയത്തിൽ നിന്നും പുറത്തിറങ്ങി നില്ക്കുന്ന സ്ത്രീയെ ഒരുതരം അസംതൃപ്തി ചൂഴ്ന്നു നിൽക്കും. ഒടുവിലത്തെ പ്രേമത്തിലേക്കുള്ള അവളുടെ പ്രയാണം ബോധപൂർവ്വമോ അല്ലാതെയോ സംഭവിക്കും.
രേണുക പതിനേഴിന്റെ ചെറുപ്പമായിരുന്നില്ല. എങ്കിലും മനുവിനാൽ പ്രണയിക്കപ്പെടുന്നതിനുമുന്പേ അവൾ വൃദ്ധയാക്കപ്പെട്ടിരുന്നുവെന്ന് പറയുന്നുണ്ട്.
സാധാരണ പെൺകുട്ടികൾക്കോ സ്ത്രീകൾക്കോ ഉണ്ടാവുന്നവിധം മിനുമിനുത്തതായ കൈകളോ കാലുകളോ എനിക്ക് ഇല്ലായിരുന്നു. ( page: 31)
അവളുടെ ഇത്തരം അപകർഷതകളുടെ വേരുകളെകൂടിയാണ് മനുവിന്റെ പ്രണയം ഒരു പിയാനോ മാന്ത്രികന്റെ മാജിക്കുകളോടെ ഇല്ലാതാക്കിയത്. അതേ പ്രേമം നൽകിയ സുരക്ഷിതത്വത്തിന്റെ വിരലുകൾ അയഞ്ഞു തുടങ്ങിയത് അവളിൽ സൃഷ്ടിച്ച വേദനകളുടെ ആഴത്തെ മുറുകേ പുണർന്നതും തളിരിട്ട കുഞ്ഞില വാടിത്തളർന്നുപോയതുപോലെ അവൾ വീണുപോയതും ഇതേ കാരണം കൊണ്ടുതന്നെയാവാം. പ്രേമത്തിനാൽ എത്ര തളിർത്തുവോ എത്രമാത്രം മതിക്കപ്പെട്ടുവോ അത്രതന്നെയവൾ വാടിക്കരിയുകയും അവമതിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്യുന്ന സന്ദര്ഭത്തിലാണ് അവൾ മനുവിൽ നിന്നും ഇറങ്ങി നടക്കുന്നത്.
ഒടുവിലത്തെ പ്രേമത്തിന്റെ മുകുളം
ആനന്ദുമായി സംഭവിക്കുന്ന പ്രണയത്തെ നിയോഗമെന്ന് കണക്കാക്കുന്ന രേണുക, അതിനെ തന്റെ ഒടുവിലത്തെ പ്രേമം എന്ന് നിർവചിക്കുന്നത് അവളുടെയുള്ളിലെ പ്രണയത്തിന്റെ പൂർണ്ണമായ സാക്ഷാത്കാരംകൂടിയാണ്.
” അച്ഛൻ നഷ്ടപ്പെട്ട കുഞ്ഞിൽ നിന്നും ” ” അയാൾ പ്രസവിച്ച കുഞ്ഞെന്നതുപോലെ ” തുടങ്ങിയ രൂപാത്മക ഉപമകളിലൂടെ രേണുകയെന്ന കഥാപാത്രത്തിന്റെ ജീവിതചക്രത്തിന്റെ പൂർണ്ണതകൂടി ദർശിക്കുവാൻ സാധിക്കുന്നു. രേണുകയിൽ ഉണ്ടായിരുന്നത് പ്രണയത്തിന്റെ ആത്മീയത കലർന്ന അന്വേഷണം കൂടിയായിരുന്നുവെന്നത് എഴുത്തുകാരി വെളിപ്പെടുത്തുന്നതും ഇത്തരം രൂപാത്മക ഉപമകളിലൂടെയാണ്. കാശി പരിസരമാകുന്നതും ഒടുവിലത്തെ പ്രേമത്തിന്റെ കണ്ടെത്തലിടം ആകുന്നതും നോവലിൽ സംഭവിക്കുന്നതിലൂടെ പ്രേമത്തിന്റെ ആത്മീയമായ അതീവ ശ്രേഷ്ഠമായ സ്വാസ്ത്യം എഴുത്തുകാരി മുന്നോട്ട് വെയ്ക്കുന്നു.
ശാരീരികമായ പ്രേമത്തെ കേവലം ലിംഗയോനീബന്ധത്തിനോട് ഇണക്കിച്ചേർക്കാതെ, അതിനെ ഏറ്റവും ആത്മീയമായ ഊർജ്ജമായി കണക്കാക്കിയ മുൻഗാമികളായ എഴുത്തുകാരുടെ പാതയെ തന്നെയാണ് ഒടുവിലത്തെ പ്രേമവും പിന്തുടരുന്നതെന്നുള്ള വസ്തുതയും മനസ്സിലാക്കുവാൻ സാധിക്കും.
ലൈംഗികതയും സ്ത്രീയുടെ അവകാശമാണെന്നും പരിപൂർണ്ണമായി പ്രേമത്തിലൂടെ അത് അനുഭവിക്കുന്നുവെന്നും അടയാളപ്പെടുത്തുന്നതിലൂടെ ഒടുവിലത്തെ പ്രേമം പൂർണ്ണമാകുകയാണ്. ആനന്ദിനെ കണ്ടെത്തി, പ്രണയത്തിൽ പൂർണ്ണമായ സംതൃപ്തി നേടുന്ന രേണുക, മനു നൽകിയ പ്രേമത്തിനെയും പരിഗണനയേയും ഒരുപക്ഷേ മനുവിനെപ്പോലും വെറുപ്പിന്റേതായ യാതൊരു മാനദണ്ഡങ്ങളിലേക്കും കടത്തിവിടാതെ എല്ലാവിധ നന്ദിയോടും കൂടി അയാളിൽ നിന്നും ഇറങ്ങുകയാണ്. തന്റെ ജന്മസാഫല്യം സാക്ഷാത്കൃതമായ സ്ത്രീയുടെ സർവ്വവിധ ആനന്ദങ്ങളും വന്നുഭവിക്കവേ , എല്ലാവിധ വിടവാങ്ങലുകൾക്കും ആത്മീയമായ, മാനുഷികപരവുമായ ഒരു തലം വന്നെത്തുന്നുണ്ട് എന്നും എഴുത്തുകാരി ഒടുവിലത്തെ പ്രേമത്തിലൂടെ പറഞ്ഞു വെയ്ക്കുന്നു.
നോവലിലെ നിറംമങ്ങൽ അഥവാ പോരായ്മാശാസ്ത്രം.
ഭാഷാപരമായ സൗന്ദര്യവത്കരണ സാധ്യതകളുടെ ചിന്തകളിലേക്ക് പൂർണ്ണമായും പ്രവേശിക്കുവാൻ എഴുത്തുകാരിയുടെ വൈകാരികതയ്ക്ക് സാധ്യമായിട്ടില്ല എന്നുള്ളത് ഒരു പോരായ്മയാണ്.
എങ്കിലും അതേ പൊട്ടചിന്തകൾ മനസ്സിലേക്ക് ഓടിയെത്തി. ( Page : 26)
ഇത്തരം വാക്യങ്ങളുടെ നിർമ്മാണങ്ങൾ നോവലിന്റെ ഭാഷയെ സാരമായതരത്തിൽ ബാധിച്ചിട്ടുണ്ട്.
മറ്റൊന്ന് പൂർണ്ണമാകുന്ന പ്രണയത്തിന്റെ ആഹ്ലാദപ്രകടനങ്ങളിൽ വാക്യങ്ങളുടെ ആവർത്തനങ്ങൾ സംഭവിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഒരേ ആശയത്തെത്തന്നെ വിവിധ രൂപത്തിൽ പ്രകടമാക്കുന്ന സന്ദര്ഭങ്ങൾ കണ്ടെടുക്കാമെങ്കിലും വായനയുടെ ഒഴുക്കിനെ സാരമായി ബാധിക്കുന്നവയായി അത് മാറുന്നില്ല എന്നതും വസ്തുതയാണ്.
എഴുത്തുകാരിയുടെ പ്രഥമ പുസ്തകമെന്ന പരിഗണനയുടെ വീക്ഷണകോണിലൂടെ നോക്കുമ്പോൾ ഒരു ആശയത്തെ മാനുഷികവും സാമൂഹികവുമായ തലങ്ങളിൽ നിന്നുകൊണ്ട് മിതമായ പേജുകളിൽ അവതരിപ്പിക്കുവാൻ കഴിഞ്ഞത് അഭിനന്ദനം അർഹിക്കുന്നു.
ലളിതമായി പ്രേമത്തെ പകർത്തിയിരിക്കുന്നുവെന്നു മാത്രം ആദ്യത്തെ വായനയിൽ തോന്നാമെങ്കിലും ” ഒടുവിലത്തെ പ്രേമം ” മുന്നോട്ട് വെയ്ക്കുന്ന വായനാസാധ്യതകൾ ഗഹനമാണ്. ഒരു വിഷയത്തെ കുറുക്കിയെടുത്ത് വായനാസാധ്യതകളുടെ വലിയൊരു പരിസരത്തെ പ്രത്യക്ഷവത്കരിക്കപ്പെടാതെ ” ഒടുവിലത്തെ പ്രേമം ” ലളിതവും അതേസമയം വിവേകപൂർണ്ണവുമായ നോവൽ ആയി മാറുന്നു.
പ്രസിദ്ധനായ അമേരിക്കൻ മനശാസ്ത്രജ്ഞനായിരുന്ന അബ്രഹാം ഹരോൾഡ് മാസ്ലോ യുടെ ” ആവശ്യങ്ങളുടെ പദവിക്രമ സിദ്ധാന്തം” [MASLOW’S HIERARCHY OF NEEDS] ഫിക്ഷനിൽ എങ്ങനെ അവതരിപ്പിക്കാൻ സാധിക്കുമെന്നുള്ളതിന്റെ ഒരു മാതൃകകൂടിയാണ് ” ഒടുവിലത്തെ പ്രേമം”.
ശാരീരിക ആവശ്യങ്ങൾ
സുരക്ഷ ആവശ്യങ്ങൾ
സാമൂഹികാവശ്യങ്ങൾ
ആത്മബഹുമാനം
സ്വയം സാക്ഷാത്കാരം.
ഈ ശ്രേണിയെ ഒരു മനുഷ്യനിലെ സ്നേഹമെന്നുള്ള ആശയത്തെ മുൻനിർത്തി ഘട്ടം ഘട്ടമായി ഒടുവിലത്തെ പ്രേമം പറഞ്ഞുവെയ്ക്കുന്നത് ദർശിക്കുവാൻ സാധിക്കുന്നു.
പ്രണയമെങ്ങനെ മാനുഷികമായ പരിഗണനയായി മാറുന്നു , സ്വയം സാക്ഷാത്കാരത്തിന്റെ അത്യുന്നതമായ ശ്രേണി കീഴടക്കുന്നു എന്നതെല്ലാം ” ഒടുവിലത്തെ പ്രേമം ” ആസ്വാദകരോട് സംവദിക്കുന്നു.
ദൈവമേ… ഇനിയൊരാളുടെ ഗന്ധവും എനിക്ക് വേണ്ട, ഇനിയൊരാളുടെ പ്രേമവും എനിക്ക് വേണ്ട, എന്റെ ശരീരവും മനസ്സും അയാൾക്ക് പ്രേമിച്ചുതീർക്കാനുള്ള മാർഗ്ഗമായി മാത്രം നിലനിർത്തുക. ഇതിനുമപ്പുറം മറ്റൊരാൾക്ക് ഒന്നുമൊന്നും എനിക്കുവേണ്ടി ചെയ്യാനില്ല.
( ഒടുവിലത്തെ പ്രേമം- ദിവ്യ അനു അന്തിക്കാട്)
തയ്യാറാക്കിയത്: ഹരിത. ആർ.














